(VOH) - Có lẽ chưa bao giờ, tình trạng thiếu sách hay cho thiếu nhi, hay nói chính xác hơn là thiếu sách Văn học Việt Nam cho lứa tuổi trẻ thơ, báo động như hiện nay. Bạn đọc sẽ dễ dàng tìm cho mình một quyển sách hay, ưng ý, một quyển tiểu thuyết thuộc hàng best seller, nhưng những tác phẩm ấy rất hiếm cho đối tượng là các em thiếu nhi. Dù biết rằng, viết cho thiếu nhi, không phải dễ nhưng không phải vì vậy mà không làm được.

 

Truyện tranh là sản phẩm văn hoá được thiếu nhi Việt Nam ưa thích, chỉ đáng tiếc là còn quá ít tác phẩm đáp ứng nhu cầu bạn đọc.Ảnh:SGGP

Ở nước ta, lực lượng sáng tác cho thiếu nhi hiện nay rơi vào tình trạng khủng hoảng thiếu trầm trọng. Dạo quanh một số nhà sách, khu vực dành cho thiếu nhi thì sách văn học thiếu nhi nước ngoài chiếm đại đa số, trong khi đó sách văn học Việt gần như vắng bóng. Thời đại hiện nay là thời đại công nghệ kĩ thuật số nên các em nhỏ có thể dễ dàng tìm cho mình một hình thức giải trí khác ngoài sách, như xem phim, chơi game, lướt web, mà hậu quả của nó là khó lường, và cũng từ đó kéo theo những hệ luỵ khó tránh khỏi như tình trạng mất dần văn hoá đọc trong các bạn trẻ, thờ ơ với văn học nước nhà …

Chúng ta cũng thấy được rằng lực lượng các nhà văn sáng tác cho thiếu nhi ngày càng ít đi, nguyên nhân thì vô số kể, nhưng điều cốt lõi vẫn là viết cho đối tượng này vừa khó viết vừa khó “sống” bằng tiền nhuận bút. Viết cho lứa tuổi nào cũng cần sự đầu tư nghiêm túc, song viết cho thiếu nhi đòi hỏi người viết phải có sự đam mê, phải có cái tâm yêu trẻ và đặc biệt là cần có 1 tấm lòng trong sáng để gần với thế giới tuổi thơ. Lớp nhà văn viết cho thiếu nhi như Trần Hoài Dương, Phan Hồn Nhiên, Nguyễn Ngọc Thuần … vẫn còn phải gồng gánh trách nhiệm nặng nề đối với thế hệ mầm non tương lai của đất nước vì lớp kế thừa sự nghiệp sáng tác cho thiếu nhi dường như vẫn còn lẩn khuất đâu đó. Các cây bút trẻ thì thờ ơ với mảnh đất “khó sống” này. Nhà văn Nguyễn Nhật Ánh chỉ là trường hợp ngoại lệ có thể “sống” được với nghề viết văn cho thiếu nhi, còn lại, đa số các tác giả phải đi tìm cho mình một con đường khác để nuôi sống đam mê của mình. Có thể vì vậy mà số lượng tác phẩm dành cho các em ngày càng ít dần trên văn đàn.

Bên cạnh đó, cũng cần nói đến yếu tố tiếp thị cho Văn học thiếu nhi nước ta còn rất mờ nhạt. Một quyển sách viết về đề tài “nóng” như Sợi xích, chưa thể gọi là sách văn học, vẫn được nhắc đến rất nhiều trên phương tiện truyền thông, tác giả quyển sách về khía cạnh nào đó đã thành công trong lĩnh vực PR vì tên tuổi của mình đã được nhiều người biết đến và Sợi xích thì vẫn được tìm mua, dù rằng nó đã bị cấm! Nhưng, sách cho thiếu nhi khi ra đời thì rơi vào khoảng lặng, chưa có sự quảng bá đúng nghĩa của nó. Thời đại công nghệ, thế giới số, internet, mà chờ đợi sự “hữu xạ tự nhiên hương”, sách hay ắt có người tìm đến, thì đã là quan niệm lạc hậu. Kẻ cắp tia chớp, Harry Potter, Tippi tất dài và các tác phẩm văn học nước ngoài khác, có được biết đến nhiều hay không, nếu không có sự quảng bá một cách rầm rộ và ào ạt? Điều đó cũng là vấn đề mà các NXB trong nước cần quan tâm. Văn học thiếu nhi, vừa yếu vừa thiếu, cả về lực lượng sáng tác cũng như tác phẩm, đó là chuyện dài nhiều tập và lâu nay ai cũng biết. Muốn các em thoát khỏi trò chơi game bạo lực trên internet, quay về với văn hoá đọc thì cần lắm các sáng tác cho thiếu nhi thật hay, thật hấp dẫn cho các em và cho cả người lớn. Đến khi nào sách Việt cho thiếu nhi có những tên tuổi như Harry Potter được các em biết đến nhiều? Vậy thay dường như, chúng ta vẫn chưa tìm ra giải pháp hiệu quả để cải thiện tình trạng rất đáng báo động này. Đến khi nào mới có Nguyễn Nhật Ánh thứ 2, thứ 3 có thể sống được bằng các sáng tác cho thiếu nhi, mới được công chúng chú ý? Câu hỏi này còn bỏ ngỏ mà người đọc rất chờ đợi câu trả lời từ các nhà văn có tâm huyết với văn học thiếu nhi, và ngay cả các cơ quan quản lí, các Hội nghề nghiệp. Nên chăng vì thế hệ tương lai, nhà nước cũng cần có sự đầu tư xứng đáng vào lĩnh vực này, vì đây cũng là một trong những nhiệm vụ “trồng người” cho mai sau. Hy vọng rằng, trong thời gian không xa, văn học thiếu nhi sẽ đựơc quan tâm một cách đúng mức và các em thiếu nhi sẽ không còn đỏ mắt tìm sách hay cho mình. Mong lắm thay!

                                                    Minh Ngọc